Thứ Sáu, ngày 24 tháng 10 năm 2014

Người khởi xướng chiến dịch Chúng Tôi Muốn Biết liên tục bị CA gia tăng khủng bố

Nguồn danlambao

CTV Danlambao - Trong nhiều ngày gần đây, lực lượng công an liên tiếp dùng nhiều thủ đoạn khủng bố nhắm vào gia đình blogger Phạm Thanh Nghiên - người khởi xướng chiến dịch Chúng Tôi Muốn Biết tại Hải Phòng.

Kể từ khi chiến dịch "Chúng tôi muốn biết" khởi xướng hôm 2 tháng 9 đến nay, Phạm Thanh Nghiên cho biết công an thường xuyên canh gác, bao vây nhà. 

Hồi tuần truớc, một trong số những công an mặc thường phục theo blogger này ra tiệm cắt tóc để chửi bới, xúc phạm cô rất nặng nề. 

Thậm chí, tên này còn đe dọa giết người và đời mang xe đến ủi sập nhà Phạm Thanh Nghiên.

Sự việc càng trở nên nghiêm trọng vào đêm qua, 23/10/2014 khi công an đã ngang nhiên khóa trái cổng nhà Phạm Thanh Nghiên. Việc này chỉ được phát hiện khi người cháu trai của Phạm Thanh Nghiên đi chơi về khuya. 

Rất lâu sau, một tên côn an mới chịu mang chìa khóa để mở cổng cho cháu trai chị Nghiên vào nhà.

Blogger Phạm Thanh Nghiên gọi đây là 'hành động đáng khinh bỉ'.

Khuôn mặt 2 viên công an khủng bố gia đình blogger Phạm Thanh Nghiên

Trả thù chiến dịch Chúng Tôi Muốn Biết

Theo cựu tù nhân lương tâm này, đây là hành vi trả thù của lực lượng công an sau khi cô tham gia phát động chiến dịch Chúng Tôi Muốn Biết nhằm yêu cầu nhà cầm quyền CSVN phải bạch hóa thông tin về Hội nghị Thành Đô 1990.

Đồng thời, công an Hải Phòng gia tăng khủng bố giữa thời điểm diễn ra chuyến thăm và làm việc tại Viêt Nam từ ngày 22 đến 26 tháng mười của Trợ lý Ngoại trưởng Mỹ đặc trách Dân chủ, Nhân quyền và Lao động. 

Phạm Thanh Nghiên từng bị kết án bốn năm tù giam, ba năm quản chế vì đấu tranh cho Nhân quyền và toàn vẹn lãnh thổ. Hiện cô đang bị cầm tù tại nhà theo "lệnh" quản chế 3 năm của nhà cầm quyền. 

Blogger này cũng nhiều lần bị ngăn cản không cho đi chữa bệnh. Hai năm nay kể từ khi ra tù, Phạm Thanh Nghiên đã bị triệu tập hàng chục lần để làm việc với công an và chính quyền địa phương. 

Không ít người đã bị bắt, bị sách nhiễu, đe dọa chỉ vì đến Hải Phòng thăm người phụ nữ can đảm này. 

Cũng xin nhắc lại, khi mẹ Phạm Thanh Nghiên là bà Nguyễn Thị Lợi qua đời, nhà cầm quyền cộng sản đã huy động một lực lượng lớn công an, côn đồ đến để phá tang lễ. Rất nhiều người đã bị ngăn cản ngay tại nhà riêng để không thể đến chia buồn với Phạm Thanh Nghiên. Một số người khác bị đánh đập ngay trong tang lễ. 

Khi xe chở tro cốt bà Nguyễn Thị Lợi đến nghĩa trang Đằng Lâm, ban quản lý nghĩa trang này đã ngăn cản và cho biết Ủy ban Nhân dân phường này đã ra chỉ thị "không cho chôn cất vì lý do liên quan đến chính trị". Tuy nhiên, trước sự kiên quyết của gia đình, mọi việc sau đó đã được giải quyết ổn thỏa.

Hành vi khóa cửa, nhốt cả gia đình Phạm Thanhh Nghiên trong nhà là một việc làm vi phạm pháp luật của chính công an Hải Phòng. Hơn thế, còn là hành vi coi thường tính mạng của người dân. Thể hiện sự bất lương, bất chính của nhà cầm quyền cộng sản Việt Nam.


Võ Thị Hảo : Nếu Quốc hội cũng thù địch với minh bạch...

Nguồn RFA

Võ Thị Hảo, viết từ Hà Nội 2014-10-23

000_Hkg10109885.jpg
Công an canh gác bên ngoài tòa nhà Quốc Hội VN.
 AFP photo

Phóng viên ngồi bệt chầu ...chân ghế QH

Hình ảnh những phóng viên phải ngồi bệt dưới đất ngửa cổ "chầu" lên chân ghế các vị đại biểu quốc hội (ĐBQH) đang họp đã khiến nhiều người phẫn nộ.

ĐBQH ngự trên những chiếc ghế da choáng lộn được sắm bằng tiền dân. Những vầng trán và con mắt  phóng viên  dù có cố vươn lên thì cũng chỉ cao ngang ... chỗ đặt mông của các vị ĐBQH. (ảnh đăng trên Tuổi trẻ.vn trong bài "Phóng viên phải ngồi dưới sàn tường thuật họp QH-  22/10/2014).

Hình ảnh này rất điển hình cho hiện trạng và bản chất  mối tương quan, vị trí giữa tầng lớp cầm quyền với báo chí và người dân trong một hệ thống độc tài, trong đó người dân là nô lệ và nhà cầm quyền muốn làm gì cũng được.

QH với lý do tồn tại là phải giám sát các cơ quan công quyền, luôn lắng nghe và bảo vệ quyền lợi công dân mà còn đối xử với báo chí như vậy thì dân còn bị khinh miệt đến mức nào?!

- Trong hơn 60.000m2 diện tích của tòa nhà QH mới xây nguy nga đồ sộ, cao tới 39m, trong hơn 80 phòng họp, trong đó phòng họp chính với sức chứa 600 người, trang bị hết sức đắt tiền (theo Vietnamnet , "Cận cảnh tòa nhà QH cực hiện đại – 21/10/2014), báo chí và người dân VN có mét vuông nào không? Qua theo dõi cho thấy, cứ đà này, họ sẽ ngày càng bị ghẻ lạnh và xua đuổi. Nếu như thế, Tòa nhà QH liệu rồi có giống những tòa công sở "chết", trong đó "cao cao tại thượng" là những quan chức do dân mà lên ngôi to lộc lớn để rồi ngày càng xa dân, ngày càng vô cảm với nguyện vọng và nỗi đau của nhân dân?!

- Hình ảnh ấy đã ghi lại như một biểu tượng khắc họa sinh động về thực trạng tự do báo chí, nhân quyền ở VN cùng với mối tương quan giữa nhà cầm quyền và quyền được biết của công dân.

Đến đại biểu Trần Du Lịch cũng phải thốt lên bất bình: Ðại biểu Quốc hội ngồi họp trên ghế, còn phóng viên ngồi tác nghiệp dưới đất nhìn lên thì tôi thấy không ổn chút nào.

Thông qua báo chí phản ánh những ngày đầu tiên của kỳ họp này, tôi cũng được biết có gần 400 phóng viên đưa tin ở Quốc hội nhưng chỉ có 40 thẻ sự kiện để phát cho phóng viên vào hành lang hội trường giờ giải lao để tiếp cận đại biểu mỗi ngày...(theo Tuổi trẻ .vn, bài đã dẫn)

Cử tri bị đàn áp khi đến QH?

Trước những sự kiện mắt thấy tai nghe, người ta không thể không nghi ngờ dụng ý hạn chế, ngăn chặn báo chí và người dân theo dõi, kiến nghị và cung cấp thông tin cho QH.

Gần đây nhất,, chỉ trước phiên khai mạc QH 5 ngày, vào 15/10/2014, dư luận trong và ngoài nước quá sốc bởi theo nhiều nhân chứng thì QH – cụ thể là một số người có chức trách ở UB dân nguyện đã đóng cửa không tiếp công dân, thậm chí  còn bị nghi là cho người đàn áp để xua đuổi họ.

Những người bị đàn áp, xua đuổi ấy chỉ là một đoàn công dân rất ôn hòa, lịch sự, trên tay chỉ có bản kiến nghị yêu cầu bạch hóa thông tin về Hội nghị Thành Đô và một vuông giấy nhỏ ghi dòng chữ "Được biết là quyền của công dân".

Nhưng những người có trách nhiệm tại Ban Dân nguyện của QH tại Hà Nội và Sài Gòn hôm ấy đều đóng cửa không tiếp.

Yêu cầu  QH bạch hóa thông tin về Hội nghị Thành Đô  – một văn bản ký kết giữa nhà cầm quyền VN và TQ từ tháng 9/1990 là một nguyện vọng hoàn toàn chính đáng, không ai có quyền bưng bít hoặc ngăn cản. Yêu cầu của những công dân này không những chính đáng, mà còn tạo cơ hội cho QH kiểm tra thông tin, tạo cơ hội cho nhà cầm quyền thanh minh, giải thích, dập tắt những lời đồn đoán về việc các vị lãnh đạo thời đó và bây giờ đang theo lộ trình "bán nước" VN cho TQ nếu họ thực sự "bị oan". Văn bản đó không thuộc diện tài liệu mật, lại cách đây đã .15 năm. Thế mà, theo nhiều nhân chứng trong cuộc cho biết, trong đó có người viết bài này, nhà cầm quyền đã cử những công an mặc thường phục canh giữ trước cửa nhà nhiều trí thức có chính kiến, ngăn cản việc họ đi đến UB Dân nguyện của QH. Còn các công dân đã đến được cửa VP QH thì  tố cáo rằng họ đã bị rất nhiều công an đến ngăn cản, đàn áp, còn cả côn đồ mặc áo đỏ đến gây sự, mạt sát.

Việc đàn áp ấy diễn ra hàng giờ, ngay trước cổng QH, mà QH không can thiệp. Sự im lặng của những người có trách nhiệm đã khiến cho công luận phẫn nộ trước sự làm ngơ – tức cũng là tiếp tay – cho sự bưng bít thông tin, và đàn áp  quyền tự do ngôn luận của người dân

Những tòa nguy nga và người đàn bà thắt cổ

Quan chức nơi nơi ngự trong trong những tòa nhà nguy nga công sở hoặc biệt thự riêng, dẫu đã đồ sộ rồi vẫn bỏ đi xây mới để có cớ tham nhũng. Họ dùng những tiện nghi choáng lộn, được xây dựng và mua sắm bằng vô số món tiền khổng lồ tha hồ lấy từ mồ hôi nước mắt của dân trong khi dân ngày càng nghèo khốn và tuyệt vọng. Quốc nạn tham nhũng vô độ không bị ngăn chặn nên ngày càng lớn và bất công, tệ nạn xã hội đẩy số người chết, người tự sát vì đói nghèo và tuyệt vọng ở VN tăng vọt chưa từng có.

Và mạng người dân nhiều khi dường như chằng quý giá gì hơn mạng gia súc.  Chẳng ai thèm nghiên cứu  thống kê xem bao nhiêu người đã chết vì đói, vì không có tiền chữa bệnh hoặc bị từ chối chữa bệnh do không biết đút lót ;  những người tự sát vì vỡ doanh nghiệp do cạnh tranh bất bình đẳng, donợ nần, mất việc làm, vô phương kiếm sống trước vô vàn áp lực từ bạo lực và bất công trong xã hội...

Có ai còn thèm nghe thèm biết không, tiền mua sự xa hoa  của quan chức là do họ đã giật đoạt miếng cơm từ miệng người dân VN khốn khổ, thu nhập và mức sống đứng vào hàng đội sổ trên thế giới, thậm chí cả Lào và Campuchia cũng sắp vượt qua ?!

Dưới bóng ám của những tòa nguy nga, hãy dừng một phút xem thư tuyệt mệnh của người mẹ ba con tên là Mỹ Nhân, vừa thắt cổ chết ở tuổi  38  ở ấp 5, An Xuyên, Cà Mau:

"...Các con Bằng, Tâm, Ngân, các con đừng trách mẹ, mẹ khổ nhiều lắm. Mẹ chạy tiền cho các con ăn học, bây giờ nợ nhiều lắm. Mẹ đã đi van xin được cấp sổ hộ nghèo để mẹ vay tiền đóng học phí cho các con. Nhưng không ai cho gia đình mình nghèo hết. Mẹ chết đi để giảm gánh nặng cho cha con...để chính quyền thấy nhà mình thực sự khổ rồi cấp sổ hộ nghèo, vay tiền đóng học phí cho các con.

Xin các cấp chính quyền ấp 5 soi xét  cho hoàn cảnh quá khổ, không lối thoát của chúng tôi mà xét cấp sổ hộ nghèo cho chồng con tôi được sống những ngày tháng còn lại trên đời..." (Theo "Thắt lòng mẹ tự tử để lấy tiền phúng viếng cho con ăn học". Baomoi, 7/8/2014.

Đau lòng thay, đã có và còn có vô số người mẹ như Mỹ Nhân ở VN.  Họ phải chết không vì lười biếng, mà họ đã bị đám quan chức tham lam vô cảm cướp đoạt miếng ăn của họ bằng cách này hay cách khác, trong đó có tình trạng nếu họ không hối lộ hoặc không phải cánh hẩu thì dẫu sắp chết đói cũng không được vào diện hộ nghèo để được cứu trợ hoặc vay tiền sống cầm hơi, trong khi họ đã ở đáy của cái nghèo....

Thông tin báo chí đã nhiều lần vạch rõ tiền tái định cư, xóa đói giảm nghèo, cứu trợ lũ lụt...  ở rất nhiều nơi lại được cấp cho những hộ khá giả mà cán bộ địa phương không bị hề hấn gì vì được bao che.

Vâng, người dân VN chỉ là hạng gia súc đối với suy nghĩ và hành xử của rất nhiều quan chức VN. Dân là đối tượng để hành hạ, để bóp cổ lè ra tiền cung phụng cho đám tham nhũng không còn biết gì đến liêm sỉ.

Đám quan chức ấy còn coi dân như kẻ thù, nhất là khi người dân muốn  làm người và khẳng định quyền minh bạch hóa thông tin.

Quốc hội với chức trách của mình đã cam kết với toàn dân, cần phải là lực lượng đầu tiên và cuối cùng trên mặt trận bảo vệ quyền công dân của  người VN.

Nếu QH cũng làm ngơ, cũng kiếm cớ tiêu phí tiền dân, cũng sợ hãi, cũng xua đuổi, cũng bao che và ngầm đàn áp người dân, để mặc đám quan trộm cướp tha hồ tung tác, thì hóa ra QH cũng coi dân như kẻ thù?!

Trong kỳ họp này QH thảo luận về Luật tổ chức QH (sửa đổi). Nếu không có những thay đổi cơ bản, nhằm tách hệ thống lập pháp ra khỏi hệ thống hành pháp và tư pháp, cải cách thể chế xóa độc tài, thì không những ngày càng nhiều quan chức coi dân như kẻ thù, mà chính nhiều ĐBQH cũng sẽ coi dân như kẻ thù, chỉ vì dân đòi quyền được biết , yêu cầu sự minh bạch và công bằng như Hiến pháp đã quy định.

(Võ Thị Hảo, Hà Nội 23/10/2014)

Thứ Năm, ngày 23 tháng 10 năm 2014

Bùi Tín : Tại sao lại đi đêm?

Nguồn VOA

22.10.2014

Cuộc gặp bí mật giữa 2 đoàn đại biểu đảng CS Việt Nam và Trung Quốc ở Thành Đô, Trung Quốc, tháng 9 năm 1990, đang là đề tài nóng ở trong nước. Cả một phong trào rộng lớn "Tôi cần biết", "Chúng tôi muốn biết", "Quyền được biết là quyền công dân"  đang lan rộng, ăn sâu, theo đúng cam kết của đảng CS với nhân dân. "Dân biết, dân bàn, dân làm, dân kiểm tra" là phương châm căn bản trong mối quan hệ giữa đảng CS với nhân dân .

Ngày 1 tháng 1 năm 2014, Thủ tướng Nguyễn Tấn Dũng cam kết trong Thông điệp đầu năm rằng "Mọi quyết định của Nhà nước đều phải minh bạch". Ông phải giữ lời hứa.

Trong khi đó báo chí chính thống và không chính thống của Trung Quốc đều đưa tin về cái gọi là Thỏa thuận Thành Đô tháng 9/1990, nói rõ rằng phía Việt Nam đã chấp thuận sẽ trở thành một khu tự trị của nước Cộng hòa Nhân dân Trung Hoa như Nội Mông, Tây Tạng, Tân Cương sau 30 năm, nghĩa là kể từ năm 2020…

Cả một làn sóng giận dữ trào dâng khắp đất nước ta. Do đó buộc lòng Ban Tuyên huấn Trung ương phải đưa ra một tài liệu giải thích trong nội bộ đảng CS rằng không có chuyện "Việt Nam chấp nhận trong 30 năm trở thành một khu vực tự trị của nước Cộng hòa Nhân dân Trung Hoa như Nội Mông, Tây Tạng, Tân Cương".

Cái kiểu cải chính vuốt đuôi, úp úp mở mở như thế không làm hài lòng dư luận được.

Dư luận nhân dân, nhất là trí thức, tuổi trẻ cùng đảng viên ở cơ sở yêu cầu Bộ Chính trị phải nói rõ cho nhân dân nội dung cụ thể của Thỏa thuận Thành Đô, phải thật sự công khai minh bạch, bạch hóa đầy đủ, khi đã qua thời gian hơn 25 năm rồi.

Trước hết không phải chỉ thông báo vắn tắt trong đảng CS, mà phải là trình bày cho tòan dân được biết. Lẽ ra từ ngay sau khi có thỏa thuận, Bộ Chính trị, chính phủ phải báo cáo trước phiên họp của tòan thể Quốc hội, hay ít ra là trước Ủy ban đối ngọai và Ủy ban quốc phòng của Quốc hội theo đúng Hiến pháp, phép tắc quy định. Từ lý lẽ này, Bộ Chính trị cần báo cáo đầy đủ về cuộc mật dàm Thành Đô ngay trong phiên họp Quốc hội sắp tới, rồi phổ biến rộng rãi cho tòan dân biết rõ. Để đến nay là quá chậm rồi.

Hai là trong khi bác bỏ tin tức từ phía Trung Quốc đưa ra, là không hề có thỏa thuận nào về "VN chấp nhận việc trở thành khu tự trị của TQ trong 30 năm", phải nói rõ đây là sự bịa đặt có tính chất dựng đứng xấu xa của phía TQ và đòi hỏi chính quyền TQ phải công khai cải chính và xin lỗi phía VN về vụ việc này, vì chính Tân Hoa xã, cơ quan thông tấn chính thức của TQ đã tham gia truyền bá tin thất thiệt này. Cần yêu cầu họ không để xảy ra việc tái phạm. Tại sao không dám phản đối một sự xúc phạm lớn đến vậy?

Ba là qua sự kiện trên đây, cần nhìn lại tòan bộ các mối quan hệ Việt - Trung, quan hệ giữa 2 đảng, 2 nhà nước, giữa nhân dân 2 nước, trong đó nổi lên vấn đề lãnh thổ, lãnh hải, biển đảo, an ninh tài nguyên, khai thác biển, giao thông trên biển Đông, vấn đề hợp tác khai thác rừng vùng biên giới, khai thác bô-xít trên Cao nguyên, việc các công ty TQ đấu thầu trên đất VN, vấn đề công nhân TQ vào VN sinh cơ lập nghiệp… dều có nhiều vấn đề nảy sinh cần giải quyết rốt ráo theo luật pháp và chủ quyền đất nước. Không thể để nhiều nơi như đất vô chủ, người Tàu lộng hành vì giỏi đút lót bọn tham quan địa phương.

Từ sự kiện trên đây cần công khai chỉ ra vừa qua phía TQ đã gây nên căng thẳng kéo dài khi cho giàn khoan HD 981 vào cắm trong vùng biển quốc gia nước ta, họ chỉ rút ra khi thời tiết không thuận vì mùa mưa bão, cho nên ta nên từ bỏ, trả lại họ mối quan hệ "4 tốt" và "16 chữ vàng" do phía TQ đưa ra mà không thực hiện, và từ đó VN có toàn quyền liên minh với các nước bạn bè tin cậy ở mọi nơi, nhằm bảo vệ nền độc lập và tòan vẹn lãnh thổ, lãnh hải quốc gia, không nhằm chống một nước nào, trong khi vẫn duy trì quan hệ bình thường bình đẳng với TQ, quan hệ thân hữu với nhân dân Trung Hoa.

Nhân dân ta luôn chủ trương thực hiện một nền ngọai giao hòa bình, hợp tác, hữu nghị với tất cả các nước, một nền ngọai giao nhân dân, công khai minh bạch, không chấp nhận những cuộc đi đêm mờ ám, sau lưng nhân dân và quân đội, để mất đất, mất biển, mất đảo, chủ quyền bị vi phạm, nền độc lập giành lại bằng xương máu bị chà đạp phũ phàng như hiện nay.

Việc bạch hóa đầy đủ sự kiện Thành Đô là thuộc quyền được biết của mỗi công dân Việt Nam.

VOA. Điếu Cày tới Mỹ- Phỏng vấn nhà báo độc lập Phạm Chí Dũng

Nguồn VOA

Điếu Cày tới Mỹ- Phỏng vấn Nhà báo độc lập Phạm Chí Dũng

Sau khi blogger Điếu Cày được Hà Nội trả tự do và tức tốc tống xuất ra khỏi Việt Nam, Ban Việt ngữ -VOA đã tiếp xúc với các nhà báo độc lập ở trong nước để tìm hiểu phản ứng của giới tranh đấu cho dân chủ ở nước nhà.

Trong một cuộc phỏng vấn dành cho Ban Việt ngữ-VOA, Chủ tịch Hội Nhà báo Độc lập Việt Nam, Tiến sĩ Phạm Chí Dũng cho rằng việc Điếu Cày được thả khỏi nhà tù là một tin vui, không những cho ông, mà còn cho Phong trào Dân chủ nói chung. Tiến sĩ Phạm Chí Dũng nhận định:

"Mặc dù chúng tôi đã dự báo trước về chuyện này nhưng vẫn là một niềm vui. Vấn đề Điếu Cày không chỉ là vấn đề riêng của Điếu Cày mà đó còn cho phong trào dân chủ ở Việt Nam nói chung nữa. Đơn giản là một điều thế này: tù nhân lương tâm quan trọng nhất như là Điếu Cày mà được thả, thì theo tôi đã có một sự nhượng bộ đáng kể từ phía nhà nước Việt Nam đối với cộng đồng quốc tế và đối với đòi hỏi của Hoa Kỳ. "

Ông Phạm Chí Dũng bày tỏ hy vọng rằng trong những ngày sắp tới, sẽ có thêm những người tù chính trị khác được phóng thích, như người phát ngôn của Bộ Ngoại giao Mỹ đã bày tỏ hy vọng trong cuộc họp báo của bà trong ngày thứ Ba.

Về nguyên do Hà Nội buộc nhà báo Điếu Cày phải lập tức rời Việt Nam ngay sau khi ra khỏi nhà tù, tương tự như trường hợp của Tiến sĩ Luật Cù Huy Hà Vũ, lại không cho ông báo tin cho gia đình biết, nhà báo Phạm Chí Dũng nói:

"Điều đó cho thấy là họ sợ, nhà nước e sợ những nhân vật này (như Cù Huy Hà Vũ và Điếu Cày) sẽ tạo ra ảnh hưởng trong giới dân chủ ở Việt Nam, nhưng mà thực sự ra thì tình hình ở Việt Nam thì đó gần như là một nỗi sợ bóng sợ gió, khi họ cảm thấy rất thiếu tự tin, và từ tình trạng thiếu tự tin như vậy thì vấn đề quản lý đất nước, quản lý xã hội, quản lý an ninh đối với họ trong thời gian tới sẽ là một thách thức rất lớn."

Ông Phạm Chí Dũng cho rằng vụ blogger Điếu Cày được trả tự do có liên hệ trực tiếp tới sự hiện diện của hai quan chức cấp cao Mỹ tại Việt Nam ngay trong lúc này. Đó là Trợ Lý Ngoại trưởng Hoa Kỳ đặc trách Dân chủ, Nhân quyền và Lao động Tom Malinowski, đến Việt Nam để thảo luận việc củng cố và mở rộng Quan hệ Đối tác Toàn diện với Việt Nam, và Đại diện Thương Mại Mỹ Michael Froman có mặt ở Việt Nam để đẩy mạnh thương thuyết Hiệp định Hợp tác Xuyên Thái Bình Dương TPP với Hà Nội.Tiến sĩ Phạm Chí Dũng nói:

"Tôi cho là hoàn toàn có mối liên hệ so sánh với nhau tại vì đã có những dẫn chứng trong lịch sử, gần đây nhất là vào đầu tháng Ba năm nay. Tháng Ba 2014, nữ Thứ trưởng phụ trách các vấn đề chính trị Wendy Sherman của Hoa Kỳ sang Việt Nam, lúc đó thực ra chưa xuất hiện tín hiệu gì, nhưng mà đột nhiên, trường hợp ông Nguyễn Hữu Cầu, Đại úy Quân lực VNCH được thả, rồi sau đó dẫn tới một loạt tù nhân chính trị như Đinh Đăng Định, Nguyễn Tiến Trung, Vi Đức Hồi rồi sau đó là Cù Huy Hà Vũ. Đó là lần đầu tiên từ năm 1975 nhà nước Việt Nam thả nhiều người đến thế, tới 5 tù nhân. Sau Lễ Quốc Khánh 2/9, mặc dù Điếu Cày chưa được thả nhưng mà đã có bảy tù nhân chính trị, chủ yếu là người thuộc chế độ cũ được thả ra. Sau đó thì đến Điếu Cày. Điếu Cày là người thứ 14 trong năm. Phải nói năm 2014 là một năm đặc biệt, và ứng với con số 14 thì đã có 14 tù nhân chính trị được thả ra. Tôi cho là vấn đề đó có liên hệ mật thiết với vấn đề TPP, và vấn đề TPP lại liên hệ mật thiết với vai trò của ông Froman, tức là Đại diện Thương mại của Mỹ."

Trong khi cộng đồng người Việt hải ngoại đang ăn mừng việc nhà báo Điếu Cày được trả tự do và đã tới Hoa Kỳ, một số người lo ngại một khi rời khỏi nước, thì cũng như nhiều người khác, dù kiên cường tới đâu, cuộc đấu tranh của những người bên ngoài nước cũng sẽ kém hiệu quả, nhà báo Phạm Chí Dũng nói điều đó không nhất thiết xảy ra:

"Vè khách quan có thể nói như vậy. Người đấu tranh dân chủ bất đồng chính kiến luôn luôn phải chịu những rủi ro trực tiếp và gián tiếp, mà người ở ngoài nước khi ngồi trong phòng lạnh gõ bàn phím sẽ không bị một mối đe dọa nào cả. Tuy nhiên khó khăn đó có thể khắc phục được nếu như những lực lượng dân chủ ở ngoài nước đoàn kết thống nhất với nhau. Muốn làm nên một sự nghiệp lớn lao nào đó thì những lực lượng hải ngoại phải biết thống nhất với nhau và thống nhất với những nhân vật lưu vong ở trong nước đi ra."

Thứ Tư, ngày 22 tháng 10 năm 2014

Đoan Trang : Đòi quyền ư? Đòi cái gì?

Nguồn phamdoantrang

Wednesday, October 22, 2014

Ngày 21/10/2014, người tù lương tâm nổi tiếng – blogger Điếu Cày – được chính quyền Việt Nam "đày" sang Mỹ.

Sự kiện này đã, đang, và sẽ được nhiều blogger, giới đấu tranh dân chủ trong nước và nước ngoài coi là một tin tốt lành. Điếu Cày, với những hy sinh của ông suốt gần 10 năm qua, sẽ được đồng bào ở hải ngoại đón tiếp hân hoan và nhiệt thành.

Nhưng xen lẫn trong niềm vui, cũng có cả những chua xót.

Chính quyền luôn "thắng lớn"

Nỗi chua xót thứ nhất là, việc trả tự do cho Điếu Cày mà thực chất là trục xuất sang Mỹ "cho rảnh nợ", chỉ một lần nữa cho thấy chính quyền Việt Nam sử dụng công dân mình, nhất là những người bất đồng chính kiến, như con bài để mặc cả, đổi chác như thế nào. Và điều đáng nói là giới đấu tranh dân chủ cả trong và ngoài nước đều đi đúng vào hướng mà chính quyền mong muốn: Tất cả đều sa vào những cuộc đấu tranh đòi "free Nguyễn Tiến Trung", "free Lê Quốc Quân", "free Điếu Cày", v.v. tóm lại vận động trả tự do cho tù nhân lương tâm, mà xao lãng những vấn đề khác – những vấn đề thực sự là mấu chốt của cải cách chính trị, mà chính quyền luôn tìm cách lờ đi.

Đó là sửa đổi Hiến pháp, cải cách tư pháp để đảm bảo sự độc lập của tư pháp. Là sửa đổi Bộ luật Hình sự, sửa Luật Báo chí, Luật Đất đai, v.v. Là hủy bỏ tất cả những điều luật và quy định "xiết chặt quản lý" thay vì bảo vệ quyền tự do của người dân – như hàng loạt điều khoản vi phạm nhân quyền trong Bộ luật Hình sự và những nghị định, thông tư đầy rẫy vô lý, vi hiến…

Chính quyền đưa tù nhân lương tâm ra làm công cụ để đổi chác. Giới hoạt động dân chủ liền vận động quốc tế gây sức ép để buộc nhà nước Việt Nam phải trả tự do cho tù nhân lương tâm, mà chỉ riêng việc vận động cho một người thôi cũng đã làm hao tổn không biết bao nhiêu tâm trí, sức lực, nguồn lực. Có lẽ mỗi năm, mỗi tổ chức chỉ cần tiến hành 1-2 chiến dịch cũng đủ… hết sức, hết thời giờ, hết tiền. Mỗi cá nhân được thả lại được coi là một thắng lợi của cuộc đấu tranh, đủ làm giới đối kháng hoan hỉ, cộng đồng quốc tế ghi nhận. Còn những vấn đề mấu chốt kia thì vẫn giữ nguyên trạng.

Biến công dân thành tù nhân lương tâm rồi đem ra mặc cả quả là có lợi: Vừa có cái để đổi chác với Mỹ và Tây phương, vừa gây hao tổn nguồn lực của giới đấu tranh dân chủ (nhất là cộng đồng người Việt ở hải ngoại), lại vừa phân tán, đánh lạc hướng sự tập trung của họ khỏi các vấn đề có tính chất tử huyệt của chế độ. Lợi nhiều như thế, chẳng tội gì nhà nước không duy trì việc bỏ tù "bọn phản động". Suy cho cùng, nhà nước mới thực là bên thắng, mà thắng lớn.

Điều đau khổ là kể cả có biết vậy, giới hoạt động dân chủ và cộng đồng quốc tế cũng không thể không đấu tranh cho tự do của tù nhân lương tâm, vì ngoài ý nghĩa chính trị thì đây cũng là chuyện nhân đạo. Và thế là, họ tiếp tục đi đúng hướng mà chính quyền Việt Nam mong muốn: Sa vào cuộc đấu tranh cho những cá nhân cụ thể mà quên mất cái lớn hơn.


Sự bế tắc của cuộc đấu tranh

Trong niềm vui đón mừng Điếu Cày được tự do, vẫn có những cái nhìn của blogger nói lên nỗi chua xót thứ hai.

Ông Lê Quốc Tuấn, thành viên phong trào Con Đường Việt Nam, viết: "Một tương lai đích thực cho người Việt Nam vẫn còn nằm ở phía trước, cho đến khi đại đa số người Việt hiểu được rằng dân chủ tự do và quyền con người quan trọng hơn cơm áo qua ngày của một loại đời sống cúi mặt nhẫn nhục chờ đợi như hiện nay để cùng đứng dậy, tìm đến nhau cho một câu trả lời chung. Và, nếu người Việt Nam còn tiếp tục chịu đựng, đến lúc các nước phương Tây sẽ thấy họ lẻ loi trong việc cứ đi đòi hỏi Hà Nội những điều mà ngay chính người dân không màng đến… Khi ấy, tôi tin rằng những người tù lương tâm sẽ không còn được thả nữa".

Một thành viên khác của Con Đường Việt Nam, ông Hoàng Triết, cũng bình luận trên Facebook: "Dân chủ của Việt Nam không thể nào đến từ những người đấu tranh đơn độc trong nước. Càng không thể đến từ những nỗ lực giúp đỡ từ hải ngoại. Và càng không thể từ sự quan tâm của người nước ngoài.... Khi mà đại đa số người dân trong nước chẳng muốn làm gì cả".

Câu hỏi đặt ra là: Tại sao ĐẠI ĐA SỐ người dân trong nước lại chẳng muốn làm gì cả?

Có phải vì các nhà đấu tranh chưa hiểu đúng, hoặc không thật hiểu người dân Việt Nam không?

Dân chủ, tự do, nhân quyền. Đó đều là các khái niệm đẹp đẽ, và đều trừu tượng. Một người dân thường điển hình, chẳng hạn, một công chức ở Hà Nội hoặc TP.HCM, khi nghe câu "dân chủ tự do và quyền con người quan trọng hơn cơm áo qua ngày của một loại đời sống cúi mặt nhẫn nhục", chắc hẳn sẽ có suy nghĩ phản biện như thế này:

"Sao? Chúng tôi đâu có thấy chúng tôi mất tự do gì đâu? Chúng tôi có nhẫn nhục cúi mặt gì đâu. Chúng tôi đi làm hàng ngày, hôm nào có kha khá tiền thì đi nhậu, không có thì về nhà xem tivi, thỉnh thoảng đi hát karaoke, xem phim, du lịch quanh quanh. Chúng tôi vẫn đọc báo đều, vẫn có Internet để vào mạng, lên Facebook chém gió, vẫn có tivi mà xem các game show, nóng nực vẫn có cái máy điều hòa, lạnh vẫn có máy sưởi... Chúng tôi có thấy chúng tôi làm sao đâu mà các vị bảo chúng tôi là đang nhẫn nhục, phải đòi tự do?

Ông Điếu Cày đấu tranh gì gì đấy, thì đi tù, rồi được Mỹ nó bảo lãnh cho qua. Ừ, tốt, cũng mừng cho ông ấy. Nhưng mà cụ thể ông ấy đòi hỏi cái gì ấy nhỉ? Tự do à? Ủa, thì chúng ta vẫn tự do mà, có ai bị làm nô lệ như thời thuộc Pháp đâu? Ổng đòi tự do báo chí à? Ô hay, thì chúng ta vẫn lên mạng viết lách, lên Facebook chém gió ầm ầm kia kìa; vẫn mua báo Tuổi Trẻ, Thanh Niên, Pháp luật Thành phố… ê hề ngoài sạp kìa, có thiếu gì đâu, mất gì đâu? Tóm lại là các vị đòi cái gì?".

Tự do, dân chủ, nhân quyền là các khái niệm đẹp đẽ, nhưng cũng chính là cái bẫy chết người mà các học giả, các nhà đấu tranh trong nước và hải ngoại rất dễ rơi vào: Đa số người dân không hiểu chúng là cái gì, mà những nhà hoạt động thì lại đang đấu tranh cho những thứ rất "chung chung", "mơ hồ" đó. Và đi đến tận cùng con đường tranh đấu, nhà hoạt động bị bỏ tù, trở thành tù nhân lương tâm, trong khi dân chúng đa số không hiểu vì sao họ phải quan tâm đến một cá nhân đã bị cầm tù vì một sự nghiệp không liên quan gì đến họ.

Hình ảnh xiềng xích, còng, dây thép gai... là biểu tượng của sự mất tự do, 
nhưng đang tỏ ra rất thiếu thuyết phục trong tuyên truyền, 
vì đa số người dân VN chỉ thấy nghĩa đen của vấn đề là họ không hề bị xích chân tay gì cả.
Nguồn ảnh: PJMedia

Giới hoạt động dân chủ tiếp tục đi vào hướng mà chính quyền Việt Nam mong muốn, nhưng ở đây thì lại ngược hoàn toàn với phần trên: Họ sa vào cuộc đấu tranh cho những điều có vẻ rất xa vời, trừu tượng, lý thuyết đối với dân chúng, mà quên mất những lợi ích cụ thể, rõ ràng trước mắt người dân, nôm na như quyền được dùng thực phẩm sạch, không phải uống rượu giả, bia giả chẳng hạn. 

Các quyền đất đai cũng là một lĩnh vực gần gũi, sát sườn với nông dân. Nhưng khẩu hiệu "đấu tranh vì quyền đất đai" vẫn là một khái niệm chung chung, trừu tượng, cần được cụ thể hóa hơn nữa, ví dụ trở thành mục tiêu "đền bù công bằng". (Thế nào là đền bù công bằng, đền bù công bằng thì phải được thực hiện ra sao, lại cũng là những điều cần làm rõ).

Có lẽ, chỉ khi nào phong trào đối kháng ở Việt Nam tìm được cách đấu tranh vì những điều cực kỳ cụ thể, thì việc làm của họ mới trở nên dễ hiểu và dễ thuyết phục dân chúng.

Thứ Ba, ngày 21 tháng 10 năm 2014

Tin nóng: Chính quyền VN buộc blogger Nguyễn Văn Hải - Điếu Cày đi tỵ nạn chính trị

Nguồn danluan

Lúc 19h30 21/10 FB của nhà hoạt động Trương Văn Dũng cho biết:

Theo 1 nguồn tin đáng tin cậy , hiện nay nhà cầm quyền việt nam đưa anh Nguyễn Văn Hải (Điếu Cày) ra sân bay Nội Bài để xuất cảnh.

Chị Dương Thị Tân (vợ của anh Hải) có nhờ Trương Văn Dũng và các anh chị em ở Hà Nội đến sân bay Nội Bài để hỏi về việc đưa anh Hải ra nước ngoài. Chị cho biết việc chính quyền buộc anh Hải đi tỵ nạn chính trị không báo cho gia đình biết. Sau đó chị Tân xác nhận anh Hải đang lên máy bay.

Nguồn tin cho biết anh Hải bị buộc đi tỵ nạn chính trị tại Hoa Kỳ.

Facebook Anh Chí vừa cập nhật hình ảnh cho thấy hình ảnh bà Jenifer Neidhart de Ortiz, Tham tán chính trị, ĐSQ Hoa Kỳ tại Hà Nội có mặt ở sân bay Nội Bài để làm thủ tục xuất cảnh cho anh Nguyễn Văn Hải.

dieu_cay.jpg

Bà Jenifer Neidhart de Ortiz, Tham tán chính trị, ĐSQ Hoa Kỳ tại Hà Nội có mặt ở sân bay Nội Bài.

dieu_cay_2.jpg

Anh Hải được cho là người mặt áo phông màu kem, đứng giữa người mặc áo xanh và áo đỏ, hàng đầu tiên.

dc.jpg

Anh Nguyễn Văn Hải, bút danh Điếu Cày, sinh ngày 23/9/1952. Anh Hải từng là thợ sửa chữa điện tử, chủ cửa hàng Video Camera Hoàng Hải, quận 3, TP Hồ Chí Minh.

Từ 1971-1976 anh Nguyễn Văn Hải tham gia quân đội (bộ đội sao vàng), sau đó làm việc tại Công ty Kim khí Hải Phòng một thời gian, sau đó anh vào TP Hồ Chí Minh học nghề sửa chữa điện tử và làm nghề sửa chữa điện tử tại Công ty Dịch vụ Th­ương mại Sài Gòn.

Năm 2006, anh cùng nhóm bạn như: Phan Thanh Hải (Anh Ba Sài Gòn), Vũ Quốc Tú (Uyên Vũ), Trăng Đêm, Trọng SG... khởi xướng ra Hội Nhà Báo Tự do, nhưng theo quy định pháp luật Việt Nam chưa cho phép lập hội, anh đã chủ trương lập "CLB Nhà báo tự do" nhằm khai thác thế mạnh của diễn đàn mạng internet, nhất là blog và website để chuyển tải các thông tin mang tính trái chiều so với các báo chí trong nước.

Nhân sự kiện rước đuốc olympic qua TPHCM, anh đã cùng một số người tổ chức biểu tình, biểu thị quan điểm phản đối việc rước đuốc Olympic qua TpHCM theo lộ trình của chính phủ Trung Quốc, các hình ảnh biểu ngừ của nhóm CLB Nhà Báo tự do đã được loan truyền trên nhiều diễn đàn mạng và nhận được sự hưởng ứng nhiệt tình của đông đào người yêu nước VN.

Ngày 20 tháng 4 năm 2008, Nguyễn Văn Hải bị bắt tại thành phố Hồ Chí Minh.

Ngày 10 tháng 9 năm 2008, ông bị tòa án truy tố tội "trốn thuế" và bị xử phạt 30 tháng tù giam

Ông được dự định phóng thích trong tháng 10 năm 2010, nhưng vào ngày đáng lẽ được phóng thích, thì bản án của ông bị gia hạn "để điều tra thêm". Nhà của ông cũng đã bị khám xét và vợ ông, bà Dương Thị Tân bị đánh đập.

Tháng 4 năm 2012, ông Hải bị tòa án xét xử thêm về tội "tuyên truyền chống nhà nước" cùng với các blogger Tạ Phong Tần và Phan Thanh Hải. Trong phiên toà này, Nguyễn Văn Hải đã không nhận là mình có tội. Theo nhật báo Thanh Niên, Nguyễn Văn Hải và Phan Thanh Hải cũng bị cho là đã tham dự một cuộc huấn luyện do đảng Việt Tân ở hải ngoại tài trợ.

Trong phiên tòa, ông bị tuyên án 12 năm tù giam theo điều 88 BLHS: Tuyên truyền chống nhà nước XHCN.

Theo Wikipedia và nhiều nguồn Internet.


Phạm Thị Hoài : Ngày về

Nguồn procontra

Tháng 10 17, 2014

Phạm Thị Hoài

"Chúng ta đang sống trong một hoàn cảnh thật khốn nạn. Sau hàng thế kỉ ngoại thuộc, sau ba chục năm trời nhiễu nhương, nay nước nhà được thanh bình, dân tộc bắt tay xây dựng đất nước, thì chúng ta lại bỏ xứ ra đi, chúng ta lại vắng mặt, lại đứng ngoài vòng."

"Không về được, chúng ta tự thấy sống một đời vô duyên, lãng xẹt. Cần thì chưa chắc tổ quốc đã cần đến mình; chưa chắc mình sẽ có một đóng góp nào đáng kể. Những kẻ có ý thức cao nhất về mình cũng không bao giờ dám tự nhận mình là cả một cần thiết cho quốc gia. Tuy nhiên, nghĩ rằng ở cái xứ nghèo khó nhỏ bé của mình đồng bào đang rầm rập xây dựng mà mình không được dự phần vào, tự dưng có một cảm tưởng tưng hửng, dần dần ngấm thành một đau đớn."

"Lòng chúng ta lúc nào cũng tha thiết với quê hương, nhưng quê hương lại không còn như xưa. Cho nên chúng ta lâm cảnh bẽ bàng."

"Về ư? Dẫu có về được, ta đâu còn về để tiếp tục đời sống như trước, mà chỉ để tăng cường hàng ngũ nô lệ. Đành rằng sống chết không cần, nhưng đã sống ta lại cam chịu sống như vậy sao? Sống để răm rắp vâng lời, để suốt đời ca ngợi lãnh đạo sáng suốt, để đem thân trâu ngựa củng cố một chế độ độc tài, vun bồi quyền lợi của một tầng lớp thống trị?"

"Bị kẹt dưới chế độ độc tài là đáng thương; còn như quyết định tự nguyện nhảy vào cúi đầu phục vụ độc tài lại đáng nguyền rủa. Kẹt cứng! Đồng bào ta, có lớp bị kẹt lại trong nước, có lớp lại bị kẹt… ở ngoài nước!"

Những dòng trên đây là của một nhà văn miền Nam nổi tiếng, trong tùy bút "Ngày về" in năm 1987 tại California [1]. Hai mươi lăm năm sau những tâm sự khắc khoải này và ba mươi bảy năm sau khi rời quê hương, một phần nhỏ tác phẩm của ông đã trở về. Hai đầu sách, Quê hương tôi và Tạp văn được Nhã Nam xuất bản tại Việt Nam. Chỉ có điều bút danh nổi tiếng của ông, Võ Phiến, được thay bằng Tràng Thiên, một bút danh ít người biết đến.

Tất nhiên điều đó không bình thường. Nó để lại một dư vị không dễ chịu. Dư vị của ngụy trang. Nhưng ngụy trang là hành vi gắn liền với toàn bộ sự tồn tại Việt Nam, với tất cả những mặt khuất và điểm sáng của nó. Ở đây tôi thiên vị các điểm sáng. Chúng ta thử nhìn câu chuyện Võ Phiến cải tên này qua một sự cố khác, sự cố Chuyện ở nông trại, tác phẩm lừng danh về những con lợn làm cách mạng để rồi thiết lập chính cái nguyên trạng mà chúng lật đổ, cũng do Nhã Nam xuất bản không lâu sau Lolita [2] và Võ Phiến.

*

Trong vụ tác phẩm chống toàn trị cộng sản kinh điển của George Orwell lọt lưới kiểm duyệt ở Việt Nam, công đầu chắc chắn thuộc về những người làm sách. Tuy không thể cho Chuyện ở nông trại một sự hiện diện rầm rộ trên truyền thông như với tác phẩm nổi tiếng và tai tiếng của Nabokov [3], nhưng chỉ riêng việc nó được cấp phép xuất bản và bản dịch không bị cắt xén đã đủ ngoạn mục. Song trong trường hợp tác phẩm đặc biệt này, ngoài bản lĩnh và sự dấn thân khéo léo của những người làm sách, phải có những may mắn khác.

May mắn đáng kê ra đầu tiên là sự dốt nát của bộ máy kiểm duyệt văn hóa tại Việt Nam. Ai từng làm việc với nó đều vẫn phải sửng sốt dù đã được nhiều lần báo trước. Trình độ của đại đa số các cán bộ kiểm duyệt có một quyền quyết định nào đó thường thấp đến mức "hạn chế" còn là một mĩ từ quá rộng lượng để chỉ. Guồng máy công quyền ở mọi nơi đều là chốn nương thân lí tưởng cho sự tầm thường, nhưng ở đất nước này guồng máy ấy do một bàn tay vô hình ưa mỉa mai sắp đặt: hệt như ở các lĩnh vực khác, tiêu chuẩn của người quản lí văn hóa dường như trước hết phải là không biết gì về văn hóa. Nghe họ mở miệng – đúng ra phải gọi là mở băng – bạn sẽ chỉ có một cảm giác duy nhất là tuyệt vọng. Tuyệt vọng khi nghe họ giải thích, chẳng hạn vì sao Kafka là một "trường hợp có vấn đề", và càng tuyệt vọng hơn khi một lúc nào đó, khoảng hai thập niên sau, trái đất vẫn quay dù chúng ta đứng im, lại nghe họ giải thích vì sao trường hợp ấy không có vấn đề nữa. Trước một thành trì u mê được dán kín tem quyền lực như vậy bạn không có cơ hội nào hết. Hoặc là bạn phát điên. Hoặc là bạn trở thành một nhà hiền triết. Ngoài hai khả năng khá gần nhau này, bạn còn có thể tê liệt như một lựa chọn dễ dàng hơn. Tôi từng liệt toàn thân khi lịch sự ngồi nghe một cán bộ tuyên huấn cỡ kha khá kể chuyện ông ấy đã liều bảo vệ một tác phẩm đang bị "đánh" của tôi như thế nào. Tư duy của ông ấy – nếu có thể gọi đó là tư duy – không hề bị xúc phạm trước một chân lý đại loại như: một nhà văn rửa tay trước khi viết là một nhà văn trong sạch, nhân đạo và tiến bộ. Còn sự đổi mới tư duy táo bạo của ông ấy nằm ở nhận thức rằng tôi tuy không rửa tay nhưng vẫn trong sạch, nhân đạo và tiến bộ, vì tay tôi có bẩn đâu mà phải rửa. Mạng lưới kiểm duyệt thỉnh thoảng thủng ra một hai lỗ, có khi cho cả một tác phẩm lớn chui vừa, từ sự dốt nát đó. Thuyết phục kẻ giáo điều thường vô ích. Nhưng một kẻ giáo điều mù tịt đôi khi lại bất ngờ có một quyết định sáng sủa, vì hắn thậm chí không đủ hiểu biết để ý thức về quyết định đó của mình.

Những phẩm chất trứ danh khác của bộ máy nói trên là quan liêu, lười nhác và tắc trách. Tôi đảm bảo rằng nếu thay tên George Orwell bằng Eric Athur Blair, tên thật của ông, hay H. Lewis Always, một bút danh khác của ông, và đổi 1984 thành Tấm lòng của người Anh Cả; hoặc nếu thay Arthur Koestler bằng Kösztler Artúr và lấy tên bản gốc tiếng ĐứcSonnenfinsternis dịch thành Một vầng nhật thực thay vì dịch theo những nhan đề đã quá nổi tiếng của bản tiếng Anh Darkness at Noonhay bản tiếng Pháp Le Zéro et l'Infini, thì cả hai tác phẩm thuộc hàng chống toàn trị và chống cộng đầu bảng này đều được duyệt êm ru tại Việt Nam và báo Nhân dân sẽ nhiệt tình quảng cáo. Trong trường hợpAnimal Farm, rất có thể vụ vỡ đê kiểm duyệt xảy ra vì bản thảo được mang một cái tên đồng quê hiền lành, Chuyện ở nông trại.

*

Vì thế tôi mừng cho một phần Võ Phiến đã chui lọt một trong những cái lỗ tất yếu ngày càng to ra trong bức tường kiểm duyệt ngày càng kém chất lượng ở Việt Nam. Một ngày không xa, Đêm giã từ Hà Nội có thể được xuất bản với tên tác giả là Nguyễn Đăng, một bút danh của Mai Thảo. Nếu phải đổi thành Hà Nội đêm tiễn biệtGiọt nước mắt đêm chia tay Hà ThànhThăng Long đêm biệt li… để Mai Thảo được trở về cố hương, tôi sẽ lựa chọn sự ngụy trang ấy. Bản thân tôi, không được thông báo trước, cũng có lần xuất hiện trên một tạp chí ít người đọc ở trong nước, với cái tên chỉ dùng trong gia đình và một nhóm nhỏ bạn bè.

Trong số những nhà văn miền Nam được mệnh danh là „những tên biệt kích của chủ nghĩa thực dân mới trên mặt trận văn hóa-tư tưởng" thì Duyên Anh ngồi tù 5 năm rưỡi, mất tại Pháp; Hồ Hữu Tường ngồi tù 5 năm, ra tù thì qua đời tại Việt Nam; Nguyễn Mạnh Côn chết trong tù; Vũ Khắc Khoan di tản, mất tại Hoa Kỳ; Mai Thảo vượt biên, mất tại Hoa Kỳ; Doãn Quốc Sỹ ngồi tù 14 năm, hiện sống ở Hoa Kỳ; Nhã Ca đi tù 2 năm, hiện sống ở Hoa Kỳ; Võ Phiến di tản, hiện sống tại Hoa Kỳ; Nhất Hạnh đã ra nước ngoài từ 1967; Dương Nghiễm Mậu ngồi tù 2 năm, hiện sống tại Việt Nam… Năm 2007, 4 tập truyện ngắn của Dương Nghiễm Mậu vừa được in lại ở trong nước thì biến mất, rất nhanh, sau khi nhữngpháo đài à la Vũ Hạnh khạc đạn, loại đạn tồn kho quân khí tư tưởng từ vài chục năm trước, thô sơ cổ lỗ nhưng vẫn đủ sức sát thương. Nhưng từ khi Võ Phiến alias Tràng Thiên tái xuất, không thấy ông Vũ Hạnh, người đích thân phụ trách phần viết về Võ Phiến trong tác phẩm chống „biệt kích văn hóa" khét tiếng nói trên, đem súng ra lau. Một dấu hiệu tích cực. Như thể dù phải len lén đi đêm, văn học miền Nam và văn học hải ngoại cuối cùng cũng gửi được một đại diện đáng kể của mình đến dự cuộc tọa đàm không chính thức và đã rất trễ giờ về hòa giải dân tộc.

*

Song ngày vui ngắn chẳng tày gang. Bây giờ chúng ta được biết cái giá phải trả cho tấm vé ngày về của Võ Phiến. Hóa ra việc cải tên chỉ là một động tác rất phụ. Con trai ông, cũng một nhà văn, bút danh Thu Tứ, người đã „chọn lựa và biên tập" hai tác phẩm Quê hương tôi và Tạp vănnói trên, tuyên bố rõ trong bài „Trường hợp Võ Phiến": „Chúng tôi cố chọn những tác phẩm vừa giá trị nhất vừa hoặc không chứa hoặc chứa rất ít nội dung chính trị. Nếu có nội dung chính trị, khi biên tập chúng tôi loại bỏ hết. Mục đích của việc chọn và bỏ như thế là đưa những thành tựu văn học đỉnh điểm của văn nghiệp Võ Phiến đến với người đọc mà không gây hại cho nước." Trong phần còn lại của bài viết khá dài này, ông Thu Tứ phê phán toàn bộ hành trình tư tưởng chống cộng của cha mình để đi đến kết luận về giá trị của Võ Phiến: „Văn nghiệp Võ Phiến vừa tích cực vừa tiêu cực. Tích cực, đáng lưu truyền, là phần văn học. Tiêu cực, đáng bỏ đi, là phần chính trị" cũng như điều kiện để Võ Phiến có thể trở về: „Sai lầm chính trị đã đưa tác phẩm Võ Phiến ra khỏi lòng dân tộc. Đất nước đã độc lập, thống nhất lâu rồi. Nay đến lúc, nhân danh bảo tồn những giá trị văn hóa Việt Nam, đưa tác phẩm Võ Phiến trở về, sau khi lọc bỏ nội dung chính trị."

Tuyên bố của ông Thu Tứ xuất hiện trên trang Góc nhìn vào tháng 8/2014, song đến khi được Tuần báo Văn nghệ TP HCM đăng lại cuối tháng 9 và đầu tháng 10/2014 nó mới thực sự được chú ý. Như có thể đoán trước, nó cũng vừa được báo Nhân dân và báo Tuyên giáo đăng lại. Còn thiếu báo Thanh tra, báo Quân đội và báo Văn nghệ của Hội Nhà văn là thành trì tư tưởng chính thống điểm danh xong. Năm ngoái, cái liên minh già nua ấy đã khoe cơ bắp trước tác giả trẻ Nhã Thuyên. Tương lai thuộc về ai, điều ấy không cần bàn cãi. Nhã Thuyên có rất nhiều tài năng, rất nhiều lao động cả học thuật và nghệ thuật. Cái liên minh ấy có những chiếc răng kiểm duyệt cuối cùng. Ông Thu Tứ chỉ góp thêm một chiếc lá vàng vào mùa thu của các vị trưởng lão.

Tôi không coi việc làm của con trai nhà văn Võ Phiến là hành động „đấu tố cha" hay „bất hiếu", như phần lớn phía dư luận đang phẫn nộ, đặc biệt ở hải ngoại. Máu mủ không phải là tiêu chuẩn để xác định đúng sai thiện ác. Chẳng lẽ chúng ta phải ca ngợi từ Kim Chính Nhật đến Kim Chính Ân, những người con trung thành nhất với cha ông? Lịch sử quá nhiều điên đảo và phân cực của Việt Nam tất yếu chia cắt và chia rẽ, thậm chí con người này đả đảo con người kia ngay trong một con người. Con cái Phạm Quỳnh bất hiếu chăng, khi tận trung phục vụ cho chế độ đã giết cha mình? Cù Huy Hà Vũ là một nghịch tử chăng, khi chống lại cái chế độ mà cha mình là một trong những công thần khai quốc? Chúng ta lấy quyền gì mà đem những quả tạ đạo đức ra đặt ùm ùm, lúc thì lên cán cân bên này, lúc thì lên cán cân bên kia, chỉ để lẩy cho được cái kết quả trọng lượng đang cần cho sổ sách trong những trường hợp như thế? „Trường hợp Thu Tứ" chỉ là điển hình cho những xung đột đã và đang giằng xé người Việt trong mọi quan hệ và trên mọi bình diện. Nạn nhân là tất cả mọi thứ, riêng gì đâu tình phụ tử.

Nếu ông Thu Tứ chỉ đoạn tuyệt với cha mình về quan điểm chính trị, tôi không chia sẻ, nhưng đó là quyền tự do của ông, như của bất kì ai, mà tôi thấy tranh luận là vô ích. Song điều khiến tôi sởn gai ốc là ông biến cái quyền tự do tư tưởng ấy của bản thân thành quyền tự do thanh trừng tư tưởng của người khác, và người đó là thân phụ ông, nhà văn Võ Phiến, với tất cả lòng tin cậy ruột thịt đã cấp cho ông tấm giấy ủy quyền. Giấy phép gọt Võ Phiến cho vừa khuôn Thu Tứ. Không thể trớ trêu hơn. Đội quân đấu tranh tư tưởng của chính quyền Việt Nam có thể cả cười: nó sẽ tế nhị rút lui, khi gia đình đã đủ là trận tuyến.

Quả thật có những nghệ sĩ lớn đã nhỏ hẳn đi khi làm chiến sĩ tư tưởng và ngược lại. Người ngưỡng mộ nhà thơ Pablo Neruda ước gì bài tụng ca Stalin của đồng chí đảng viên cộng sản Pablo Neruda chỉ là một cơn ác mộng lạc đường. Người yêu thơ Lê Đạt muốn tống khứ 626 dòng Trường ca Bác năm 1970, viết ngày giỗ đầu Hồ Chủ tịch (Mây trắng đền Hùng/Râu Bác ung dung. Suối Lê Nin/ Núi Mác… Ôi/ Đến cả hình hài/ Bác/ cũng chẳng mang đi… Bác để lại/ cho ta/bốn biển/ sâu xa/ tình đồng chí. Bác để lại/ cho ta/ tất cả/ Bác Hồ), sau tất cả những sỉ nhục dành cho Nhân văn-Giai phẩm. Biết đâu một ngày nào hậu duệ của Tố Hữu sẽ đòi đốt sạch di sản của cha, một nhà thơ không phải là không có năng khiếu, chỉ giữ lại bài thơ „Khi con tu hú", với tên tác giả là Lê Tư Lành, để giữ gìn nghệ thuật chân chính. Như ông Thu Tứ tin rằng phải cắt phăng khối nọc độc, phần tác phẩm chứa tư tưởng chống chế độ cộng sản của Võ Phiến, thì mới bảo toàn được giá trị sự nghiệp văn học của cha mình.

Những quan niệm lang băm trung cổ như thế vẫn sống sót trong thời hiện đại, nơi văn chương đã lặng lẽ rút lui khỏi ý thức xã hội. Ngày về âm thầm của một tác giả lớn có dấy lên được một chút dư luận cũng chỉ vì tiếng động của dao kéo kiểm duyệt. Trong „trường hợp Võ Phiến", kiểm duyệt tại gia đã đi trước kiểm duyệt quốc gia.

© 2014 pro&contra


[1] Võ Phiến, Tùy bút, quyển 2, Văn Nghệ, California 1987, tr. 317-318, 323-324

[2] Bất chấp sự tranh cãi về dịch thuật, việc Lolita chính thức xuất hiện trong tiếng Việt là một bước tiến đáng ghi nhận của đời sống văn học tại Việt Nam.

[3] Cả Nhã Nam lẫn NXB Hội Nhà văn đều không đưa thông tin về cuốn sách lên mạng. Lời đồn cuốn sách đã bị thu hồi cũng không được phía nào xác nhận hay bác bỏ.